Chuẩn bị năm học mới: việc cả nhà chia nhau trong hai tuần trước tựu trường

Chuẩn bị năm học mới gọn nhất khi cả nhà chia việc trong khoảng hai tuần trước tựu trường: một người lo giấy tờ và thông tin từ trường, một người lo đồ dùng, sách vở, đồng phục, cả nhà cùng đưa giờ ngủ của con về nếp và chốt lịch đưa đón. Khai giảng ở Việt Nam thường vào ngày 5/9, tựu trường sớm hơn khoảng một tuần, nên mốc nên bắt đầu là giữa tháng Tám.

Lịch ngược từ ngày tựu trường

Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành khung kế hoạch thời gian năm học hằng năm, các tỉnh thành dựa vào đó để định ngày tựu trường cụ thể. Gia đình chỉ cần biết ngày con phải có mặt ở trường, rồi tính ngược:

Chia việc: không để một người ôm hết

Chuẩn bị năm học có rất nhiều việc nhỏ: đọc thông báo, điền tờ khai, đi mua đồ, bọc sách, ghi tên, sửa quần áo, nhắc giờ ngủ. Mỗi việc không lớn, nhưng cộng lại thành cả một dự án, và hay rơi vào người "nhớ" nhiều nhất trong nhà. Cách chia dễ làm:

• Người lo thông tin: theo dõi nhóm lớp, thông báo của trường, ghi ngày giờ lên lịch chung, điền giấy tờ, đăng ký bán trú, xe đưa đón.
• Người lo đồ dùng: kiểm kê đồ cũ, lập danh sách thiếu, đi mua cùng con.
• Cả nhà cùng làm: buổi tối bọc sách, dán nhãn, có cả con tham gia. Ông bà khéo tay có thể giúp khâu tên vào áo, sửa gấu quần.
• Con: theo tuổi, tự sắp bàn học, tự kiểm cặp theo danh sách, tự chọn một vài món đồ dùng mình thích.

Viết danh sách ra giấy hoặc ghi chú chung, gạch dần khi xong. Ai cũng thấy mình đã làm phần nào và còn lại gì.

Giấy tờ và thông tin cần có

Tuỳ cấp học và trường, nhưng thường gặp:

• Thông tin liên lạc: số điện thoại của bố mẹ và người đón thay. Cập nhật nếu đổi số.
• Thông tin sức khoẻ: dị ứng, bệnh cần lưu ý, thuốc đang dùng theo đơn. Báo bằng văn bản cho cô chủ nhiệm.
• Bảo hiểm y tế học sinh: học sinh thuộc diện tham gia bảo hiểm y tế bắt buộc, thường đăng ký qua trường. Hỏi trường về thời hạn.
• Đăng ký dịch vụ: bán trú, xe đưa đón, câu lạc bộ, nếu có.
• Tài khoản trực tuyến: sổ liên lạc điện tử, ứng dụng của trường. Lưu mật khẩu ở chỗ cả hai bố mẹ đều biết.
• Danh sách người được đón con: một số trường yêu cầu đăng ký trước.

Với con vào lớp 1 hoặc chuyển trường, thủ tục nhập học theo hướng dẫn của trường và kế hoạch tuyển sinh địa phương; giữ lại bản sao giấy tờ đã nộp trong một bìa hồ sơ của con ở nhà.

Đồ dùng, sách vở, đồng phục: dùng lại trước, mua sau

Kiểm kê đồ cũ

Trước khi đi mua, lôi hết đồ năm cũ ra một chỗ: bút, thước, hộp bút, cặp, áo đồng phục, giày. Nhiều thứ dùng tiếp được. Sách giáo khoa và đồ dùng của anh chị có thể để lại cho em, hoặc trao đổi với gia đình khác, nếu cùng bộ sách trường đang dùng. Hỏi danh sách sách của trường trước, vì mỗi trường có thể chọn bộ sách khác nhau.

Mua theo danh sách

• Mua theo danh sách của trường và của cô, không mua theo gợi ý ở cửa hàng.
• Cho con cùng đi mua, chọn màu, chọn kiểu trong phạm vi cần dùng. Trẻ thích đồ mình chọn sẽ giữ gìn hơn.
• Thử đồng phục, giày trước khai giảng: trẻ lớn nhanh trong ba tháng hè.
• Cặp sách: chọn cặp vừa lưng, có hai quai đeo bản rộng, đệm lưng. Không cần mua cặp to "dùng được nhiều năm" nếu nó quá khổ so với con.

Ghi tên mọi thứ

Áo khoác, bình nước, hộp bút, mũ là những thứ thất lạc nhiều nhất ở trường. Ghi tên hoặc dán nhãn có tên, lớp. Với đồng phục giống hệt nhau, một dấu nhỏ bên trong cổ áo là đủ để con nhận ra.

Đưa giờ ngủ về nếp đi học

Ba tháng hè, nhiều trẻ ngủ muộn dậy muộn hơn hẳn. Kéo về một lần vào đêm trước khai giảng thường thất bại: con nằm mãi không ngủ được, sáng hôm sau mệt.

• Bắt đầu khoảng một đến hai tuần trước, mỗi vài ngày dời giờ ngủ và giờ dậy sớm hơn chừng 15–20 phút.
• Giữ giờ dậy cả cuối tuần, vì giờ dậy giữ nhịp tốt hơn giờ ngủ.
• Buổi sáng cho con ra chỗ có ánh sáng tự nhiên sớm; buổi tối giảm màn hình trước giờ ngủ.
• Người lớn cũng chỉnh theo: cả nhà ngủ dậy đúng nếp, con dễ theo hơn.

Trẻ 6–12 tuổi thường được khuyến nghị ngủ khoảng 9–12 giờ mỗi đêm, tuổi 13–18 khoảng 8–10 giờ. Tính ngược từ giờ phải dậy để biết giờ đi ngủ cần đặt.

Chốt lịch đưa đón và phương án dự phòng

Năm học mới có khi đổi trường, đổi ca học, đổi giờ tan. Cả nhà nên ngồi lại một lần:

• Ai đưa, ai đón ngày nào trong tuần?
• Người đón thay là ai, đã có số điện thoại của cô giáo chưa, đã đăng ký với trường chưa?
• Giờ tan học và giờ tan làm lệch nhau thì con chờ ở đâu?
• Con đi xe đưa đón của trường thì điểm đón ở đâu, mấy giờ, ai ra đón ở điểm trả?

Ghi lịch này lên lịch chung dán ở chỗ cả nhà thấy, và đi thử đường một lần nếu trường mới.

Chuẩn bị tinh thần: nói chuyện với con

Vào lớp mới, đổi cô mới, lên cấp, có trẻ háo hức, có trẻ lo. Vài ngày trước tựu trường, dành thời gian hỏi con nghĩ gì về năm học: con mong gì, con ngại gì. Nghe trước khi khuyên. Kể cho con biết một ngày đầu tiên sẽ diễn ra thế nào: ai đưa con đến, con vào lớp ra sao, ai đón con về, ở đâu. Với trẻ nhỏ, biết trước là bớt sợ.

Ngày khai giảng, nếu được, cả bố và mẹ cùng đưa con đi. Một buổi sáng như vậy con thường nhớ rất lâu.