Họp phụ huynh hiệu quả khi nhà mình chuẩn bị trước ba thứ: ai đi họp, mang câu hỏi gì, và về nhà kể lại với con thế nào. Một năm học thường có ba buổi họp chính (đầu năm, cuối học kỳ một, cuối năm); buổi đầu năm quan trọng nhất vì đó là lúc trường thông báo lịch, nề nếp, các khoản thu và bầu ban đại diện cha mẹ học sinh. Người đi họp nên ghi chép, rồi kể lại cho cả nhà, không chỉ giữ trong đầu một người.
Một năm có những buổi họp nào
| Buổi họp | Thường bàn gì | Nhà mình cần chuẩn bị |
|---|---|---|
| Đầu năm học (tháng 9, 10) | Giới thiệu giáo viên, kế hoạch năm học, nề nếp, lịch học, bán trú, các khoản thu theo quy định, bầu ban đại diện cha mẹ học sinh lớp | Thông tin sức khoẻ của con, số điện thoại người đưa đón, câu hỏi về lịch |
| Cuối học kỳ một (tháng 1) | Nhận xét chung về lớp, kết quả học kỳ, việc cần phối hợp học kỳ hai | Điều mình quan sát ở nhà về việc học, tâm trạng của con |
| Cuối năm (tháng 5) | Tổng kết năm, chuyển lên lớp, kế hoạch hè, tuyển sinh nếu là lớp cuối cấp | Hỏi về hè, về chuẩn bị năm học tới |
| Họp đột xuất hoặc gặp riêng | Một việc cụ thể của lớp hoặc của riêng con | Ghi rõ sự việc, ngày giờ trước khi gặp |
Lịch cụ thể mỗi trường mỗi khác. Ngay khi nhận giấy mời hoặc tin nhắn, ghi lên lịch chung của gia đình và chốt người đi.
Ai đi họp: đừng để thành việc mặc định của một người
Ở nhiều nhà, người đi họp phụ huynh năm này qua năm khác vẫn là một người, thường do thói quen chứ không do ai sắp xếp. Việc học của con là việc chung, nên có vài cách chia hợp lý hơn:
- Thay phiên: bố đi buổi đầu năm, mẹ đi buổi cuối kỳ, hoặc ngược lại. Cả hai đều có lúc nghe trực tiếp cô giáo nói, đều biết mặt cô và vài phụ huynh khác.
- Cả hai cùng đi buổi đầu năm nếu sắp xếp được, vì buổi này nhiều thông tin nhất.
- Ông bà đi thay khi bố mẹ không thể: chuẩn bị sẵn cho ông bà danh sách câu hỏi và cách ghi chép, vì nhiều thông tin trong buổi họp liên quan đến nhóm chat, ứng dụng, đóng tiền trực tuyến.
- Bố mẹ không sống cùng nhau: thống nhất ai đi và người đi có trách nhiệm chuyển lại đầy đủ cho người kia. Cô giáo nên có số liên lạc của cả hai nếu cả hai cùng chăm lo việc học của con.
Trước buổi họp: hỏi con và soạn câu hỏi
Mười lăm phút trước ngày họp đáng giá hơn cả buổi ngồi nghe thụ động.
Hỏi con trước
- Ở lớp con thích nhất giờ nào, thấy khó nhất giờ nào?
- Con ngồi cạnh ai, chơi với ai giờ ra chơi?
- Có điều gì con muốn bố mẹ hỏi cô giúp không?
- Có điều gì con lo bố mẹ sẽ nghe cô nói không?
Câu cuối giúp con được nói trước, và bố mẹ có bối cảnh khi nghe nhận xét. Trẻ được nói trước thường bớt sợ buổi họp hơn.
Soạn sẵn câu hỏi cho giáo viên
- Con hoà nhập với lớp thế nào, có bạn thân không?
- Ở lớp con cần cố gắng thêm ở điểm gì, và ở nhà có thể hỗ trợ ra sao?
- Cách tốt nhất để liên lạc với cô khi có việc là gì, vào giờ nào?
- Lịch kiểm tra, các hoạt động ngoại khoá, dã ngoại sắp tới?
- Quy định về điện thoại, đồ dùng, đồng phục?
Câu hỏi riêng về con thì nên hỏi riêng sau buổi họp hoặc xin hẹn gặp, không nêu giữa phòng đông người.
Trong buổi họp: ghi gì
Buổi họp đầu năm có rất nhiều thông tin: lịch, số điện thoại, tài khoản, mã đăng nhập ứng dụng, các khoản thu, thời hạn nộp giấy tờ. Người đi họp nên ghi vào một chỗ cả nhà xem được (sổ chung, ghi chú dùng chung trên điện thoại), chia thành ba nhóm:
- Việc phải làm, có hạn: nộp giấy, đăng ký bán trú, mua đồ, đóng tiền. Ghi hạn ngay lên lịch.
- Thông tin tra cứu: thời khoá biểu, giờ vào lớp, giờ tan, số điện thoại cô, quy định đón trả.
- Nhận xét về con và về lớp: để kể lại với cả nhà và với con.
Các khoản đóng góp và ban đại diện cha mẹ học sinh
Ban đại diện cha mẹ học sinh lớp thường được bầu ở buổi họp đầu năm, hoạt động theo điều lệ do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành (Thông tư 55/2011/TT-BGDĐT). Ban là cầu nối giữa phụ huynh và nhà trường, không phải nơi thay trường quyết định thu chi.
Về tiền, nên phân biệt rõ:
- Khoản thu theo quy định: học phí (nếu có), các dịch vụ gia đình đăng ký như bán trú, xe đưa đón, bảo hiểm y tế học sinh. Những khoản này có văn bản, có mức công khai.
- Khoản tài trợ, ủng hộ: theo quy định về tài trợ cho cơ sở giáo dục, phải trên tinh thần tự nguyện, không được ép buộc hay cào bằng.
- Quỹ lớp do phụ huynh tự thoả thuận: nên có thu chi rõ ràng, công khai định kỳ.
Nếu thấy khoản nào chưa rõ, có thể hỏi tại buổi họp một cách bình thường, hoặc hỏi riêng ban đại diện, nhà trường. Hỏi để hiểu, không phải để đối đầu.
Về nhà: kể lại với con thế nào
Phần này quyết định buổi họp có ích cho con hay chỉ làm con sợ.
- Kể điều tốt trước: luôn có ít nhất một điều cô khen hoặc điều con làm được. Bắt đầu từ đó.
- Nói cụ thể, không nói chung: "Cô bảo con hay quên vở bài tập vào thứ Hai" dễ cùng tìm cách hơn "Cô bảo con lười".
- Cùng con lên một hai việc nhỏ: ví dụ soạn cặp từ tối Chủ nhật, có danh sách dán ở bàn học. Một hai việc, không phải mười việc.
- Không so con với bạn: buổi họp có khi nhắc đến bạn này bạn kia, nhưng về nhà đừng mang ra so. Mỗi đứa trẻ một nhịp.
- Không biến thành buổi xử phạt: một đứa trẻ sợ buổi họp phụ huynh sẽ học cách giấu chuyện với bố mẹ.
Và kể cho người lớn còn lại trong nhà: những việc có hạn, những gì cô nhận xét, việc nhà mình cần làm. Một tin nhắn tóm tắt trong ngày là đủ, tránh tình trạng một người biết, người kia không.
Gặp riêng giáo viên khi cần
Không cần đợi đến buổi họp chung. Khi con có thay đổi lớn (ốm dài ngày, gia đình có chuyện, con bỗng sợ đi học), nên chủ động xin gặp hoặc nhắn hẹn cô chủ nhiệm. Đến đúng giờ, nói ngắn gọn sự việc, lắng nghe cô quan sát được gì ở lớp, và cùng thống nhất một hai việc mỗi bên sẽ làm. Hẹn một lần trao đổi lại sau vài tuần để xem tình hình.
Câu hỏi thường gặp
Một năm học có mấy lần họp phụ huynh?
Phổ biến là ba buổi họp chính: đầu năm học, cuối học kỳ một và cuối năm học, ngoài ra có thể có họp đột xuất. Lịch cụ thể do từng trường, từng lớp sắp xếp. Buổi đầu năm thường nhiều thông tin nhất nên gia đình nên ưu tiên tham dự.
Đi họp phụ huynh nên hỏi giáo viên những gì?
Nên hỏi con hoà nhập với lớp thế nào, cần cố gắng thêm ở điểm gì và ở nhà hỗ trợ ra sao, cách liên lạc với giáo viên, lịch kiểm tra và các hoạt động sắp tới. Chuyện riêng của con nên hỏi riêng sau buổi họp.
Ban đại diện cha mẹ học sinh làm gì?
Ban đại diện cha mẹ học sinh là cầu nối giữa phụ huynh và nhà trường, phối hợp trong các hoạt động giáo dục, hoạt động theo điều lệ của Bộ Giáo dục và Đào tạo (Thông tư 55/2011/TT-BGDĐT). Ban thường được bầu trong buổi họp đầu năm học.
Các khoản tài trợ cho trường có bắt buộc không?
Các khoản tài trợ, ủng hộ cho cơ sở giáo dục phải trên tinh thần tự nguyện, không ép buộc hay cào bằng. Các khoản thu theo quy định như bán trú, bảo hiểm y tế học sinh thì có văn bản và mức công khai. Thấy khoản nào chưa rõ, phụ huynh có thể hỏi nhà trường.
Sau họp phụ huynh nên nói gì với con?
Bắt đầu bằng điều cô khen, nói cụ thể điều cần cố gắng thay vì nhận xét chung, rồi cùng con chọn một hai việc nhỏ để làm. Tránh so sánh với bạn và không biến buổi kể lại thành buổi phạt, để con không học cách giấu chuyện.